zaterdag 14 februari 2026

Dood spoor - Jo Callaghan

Razernij is nog geen stoornis ! 


'AI zal mijn werk niet overnemen.
Het (systeem) zal het alleen maar herdefiniëren.'

Bij haar debuut, 'In een oogwenk', toonde Jo Callaghan ons dat ze van een AI-opsporingsentiteit een levendig en zelfs aaibaar personage kon maken! In deze opvolger speelt het hologram Lock dan ook weer een rol van betekenis. Hij - eigenlijk 'het' - is uitgerust met 'deep learning allegoritmen' die het mogelijk maken om gigantische hoeveelheden data in enkele seconden te verwerken. Lock kan contracten en klantgegevens verwerken, taartdiagramman maken, camerabeelden bekijken, de telefoon uitlezen, je vertellen hoe laat het opgehouden is met sneeuwen maar ook een virtuoptie (virtuele autopsie) uitvoeren. 

Geen wonderkind !
Anderzijds heeft hij geen psychologisch inzicht, ziet hij achterliggende verbanden niet, ontdekt hij geen motieven van daders en kan hij geen halve waarheden vertellen. Diplomatisch of tactisch uit de hoek komen tijdens een persconferentie mag je dus niet van hem verwachten. En net dat zou hij moeten leren. Binnen het corps wordt er druk uitgeoefend op rechercheur Kat om deze nieuwe manier van werken op een transparante manier aan de burger voor te stellen. En dat kan niet zonder het optreden van het hologram. De controverse die Lock oproept is trouwens makkelijk voor te stellen! Kat moet alle zeilen bijzetten om het publiek ervan te overtuigen dat zij en niet haar AI-medewerker het onderzoek leidt. 

De zaak die in 'Dood spoor' op haar desk ligt, zit vol symboliek en is daarom complex. Een rancuneuze dader martelt en kruisigt zijn slachtoffers. Hoewel Kat in de verminkte lichamen het gezegde 'Horen, zien en zwijgen' ontdekt, helpt die wijsheid haar niet verder. Wanneer het verhelderende puzzelstukje gevonden wordt, maakt ze kennis met een Keltische koningin die zo diep gekwetst was dat ze uit razernij 80.000 Romeinen naar het hiernamaals verwezen heeft.

Topprestatie !
In dit tweede deel van de Lock-reeks pakt Jo Callaghan flink uit! Ze gaat maatschappelijke kwesties niet uit de weg, maakt forse statements en schuwt de polemiek niet. Haar thema's gaan over (het gebrek aan) vertrouwen in de politie, suggestieve of leugenachtige berichtgeving in de media, de relatie tussen gender, opvoeding en macht en kort door de bocht denken in het algemeen.   

Dit alles en meer wikkelt ze in knetterende dialogen, licht-cynische humor, spitsvondig denkwerk, zwierige taal en een niet aflatende dynamiek! Het is een auteur uit wiens hand je eet! Jo Callaghan verdient meer aandacht en waardering! Deze hoogst intelligente AI-researcher uit de British Midlands kan haar kennis perfect omzetten in literatuur. En laat je niet afschrikken door de moeilijk te vatten en kille artificiële intelligentie. De charmante en, af en toe, irritante drammer Lock is een eersteklas verleider!

★★★★★