Ontvolgd - Bregje Rebergen

Om de tuin geleid door schijnwerelden !

'Jouw tijd is gekomen om te doen 

waar we als man voor gemaakt zijn.'

In dit derde deel rond Officier van Justitie Rixt van Leeuwen daal je af naar het darkweb, de plek waar de gebruikelijke zoekmachines, zoals Google, geen toegang hebben. Het is het anonieme schuiloord van politieke activisten in dictatoriale landen maar ook van criminelen die in drugs of wapens handelen of van andere burgers die de omgangsvormen van onze samenleving niet willen respecteren. Een perfecte hang out, dus, voor thrillerpersonages!

Kassa, kassa !
Toch is het startschot van dit plot voor Beau, een ijdele en vooral ambitieuze influencer die zich voor het karretje laat spannen van haar manager en zijn vrienden uit de reclamebusiness. Je hoort de kassa al rinkelen! Ook voor haar partner, de AI-expert Arjen, is een dubieuze rol weggelegd. Als blijkt dat de mannen de afspraak met Beau erg vrij interpreteren, moet ze haar improvisatievermogen en weerbaarheid aanspreken om aan het langste eind te kunnen trekken. 

Omdat workaholic Rixt en haar team lange tijd de schijnwereld van de influencers niet van de echte kunnen onderscheiden, verliezen ze kostbare tijd. Dat de bravoure van de snelle jongens hen uiteindelijk de das omdoet, is een meevaller. Maar als de hachelijke situatie zich herhaalt, is het rechercheteam niet meer bereid om de handen uit de mouwen te steken... tot twee tieners een verband met het darkweb ontdekken. Rixt moet even slikken als ze beseft dat ze niet vertrouwd is met de Tor-browser en het surfen in de krochten van het internet. In deze high tech-maatschappij word je snel oud. Ook de AI-filmpjes van Arjen zijn bedoeld om te misleiden. En wat gezegd van de manipulatieve Beau? Toch ben je opgelucht dat ze een kat met zeven levens is!

Rechtsstaat onder druk
'Ontvolgd' is geen boek om blij van te worden. Rixt en haar medewerkers worden op snelheid gepakt. Als aan het eind van de rit het dossier wordt dichtgeklapt, valt er niet veel te juichen. Het s-woord van de Officier van Justitie is veelzeggend. Je kunt je niet voorstellen dat de spons meteen over de slaaparme nachten gaat. Of over de gebruikte financiële middelen. En als lezer ontkom je niet aan het idee dat de rechtsstaat sinds enige tijd wat wankel op de benen staat. Door het versmelten van boven- en ondergrond worden politie en justitie in een wurggreep genomen. 

Daarnaast is 'Ontvolgd' een aanklacht tegen het machogedrag van een flink aantal mannen. Dat kan zo maar ontaarden in agressie en misbruik van vrouwen. En als je onder de radar van het darkweb blijft, dan kun je onder gelijkgestemden lekker seksistisch schelden of sadistisch lachen om een afgetuigde vrouw. Met dit krachtig gecomponeerde verhaal heeft Bregje Rebergen niet alleen een uiterst onderhoudend plot afgeleverd maar ook een verontrustende vinger aan de pols van onze tijd gehouden!

★★★★★

De sluis - Yvo Kühling

 Hoe een dode eend je de das om doet!

'Sommige dingen weet je al zeker als je dertien bent.'

Klinkt 'Moord in de Groote (met twee o's) Zeesluis' niet een beetje als 'Moord op de Nijl' of 'Moord in de Oriënt-Express'? Bij Nour roept het onderzoek van haar vriendin, de 'investigative journalist' Tessel, naar de dood van schipper Wout de Bruin spontaan deze Agatha Christie-associatie op. Met de hulp van je verbeelding zou je kunnen zeggen dat Tessel als een hedendaagse Hercule Poirot alle betrokkenen lastige, ter zake doende vragen stelt. Omdat ze nog net niet student-af is, wordt dit haar vuurdoop. Maar een luis in de pels kan ver geraken!  

Hier zit een reukje aan

Als er in een defecte sluiskamer een aantal vaartuigen de nacht moet doorbrengen, blijkt er de volgende ochtend een booteigenaar overleden te zijn. In de ogen van de aanwezige Tessel komen de autoriteiten - politie en burgemeester - te snel tot de conclusie dat gemeenteraadslid en groene architect Wout de Bruin aan een hartaanval bezweken is. Motieven om hem uit de weg te willen ruimen liggen voor het grijpen: geldbeluste bouwondernemers, politieke tegenstanders of een kandidaat die de prestigieuze functie van Muiderkringbaljuw van hem wil overnemen. Deze op een middeleeuwse traditie gestoelde eretitel heeft in sommige families rond het IJmeer een bijzondere betekenis. Maar de proloog van dit avontuur is voor een dode eend...

Al snel valt het op dat Yvo Kühling erg goed overweg kan met de meiden uit dit boek. Tessel deelt een huis en nog meer met drie hartsvriendinnen. Je zou zweren dat hun dialogen door een vrouwelijke ghostwriter geschreven werden. Zo is er, bijvoorbeeld, deze quote van Frederiek: 'Waar ik bij jongens überhaupt op afknap, is dat ze de hele tijd aan het woord zijn. Allemaal zo vol van zichzelf en ervan uitgaan dat ik dat allemaal wil horen.' Toch kan deze verteller ook in een handomdraai overschakelen naar weetjes die een jongensbrein graag opslaat. Zoals daar zijn: de historische waterlinie, de afvoergemalen uit de voorbije eeuwen, het functioneren van hedendaagse sluizen, de geschiedenis van het Muiderslot en het sterke koolstofmonoxideverhaal aan het eind. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat vrouwelijke lezers hier moeite mee hebben...

 

Meer dan genietbaar ! 

Verder blinkt deze detective nog uit in originaliteit, plotelementen, een bijzondere dochter-moeder- en zoon-vaderrelatie, een ontroerende bammetjes-versiertruc van Wout en Pien, vreemde badeendjes en een spanningsveld dat levend gehouden wordt door de deadline van de eindscriptie die berust op de zoektocht van Tessel naar de waarheid. Op die hobbelige weg komt ze vaak dicht bij de ontknoping zonder ze te kunnen aanraken. Toch kun je ook tenenkrommend ver komen!

Maar wat zorgt ervoor dat je Yvo Kühling zo'n prettig gezelschap vindt? Dat heeft iets met de toonzetting te maken, met een gedoseerde lichtvoetigheid die je weer aan Agatha Christie doet denken. Misschien heeft zij toch zijn schrijvershand even aangeraakt!

★★★★

Vergiftigd - Tamara Onos

Hoe de mens zichzelf de das om doet ! 

'Mensen hebben niet het besef dat wat met knaagdieren gebeurt, 

ook met de mens kan gebeuren.'

Een spannend boek over de nefaste gevolgen van bedrijfsactiviteiten voor de volksgezondheid heeft het niet makkelijk bij het beklimmen van de populariteitsranking. Dat neemt niet weg dat maatschappelijke thema's zich uitstekend lenen voor een suspense verhaal. Personages die respectloos omgaan met de sociale normen zijn koren op de molen van geüniformeerde en andere speurneuzen. 

Waar twijfel is, is waarheid

Renske Nijland, de deskundige in gevaarlijke stoffen uit de gelijknamige reeks van Tamara Onos, is zo'n gedreven karakter dat, met gevaar voor eigen leven, misstanden boven water wil krijgen. In 'Vergiftigd' bijt ze zich vast in de commotie over problemen met vruchtbaarheid onder de wijkbewoners. Zou het stof uitstotend timmerbedrijf hiervoor verantwoordelijk zijn? Vooral de spuiterij waar verf- en deklagen worden aangebracht, kon wel eens de boosdoener zijn.

In een tweede lijn volg je een uit de hand gelopen competitiestrijd tussen enkele werknemers van een bedrijf dat op zoek is naar de verduurzaming van verpakkingen. Er wordt gemanipuleerd, gechanteerd en met proefdieren geëxperimenteerd tot de gemoederen zo oververhit geraken dat een drama onafwendbaar is. Ook achttien jaar later smeult het conflict nog na. Als twee dochters hun respectieve vaders diep in de ogen kijken, barst er een explosieve finale los waarin de ontbrekende puzzelstukjes hun plek in het geheel vinden. 

Zwakke plekken

Met de invalshoek van 'Vergiftigd' is niets mis. Kortetermijndenken en antisociaal gedrag zorgen voor personages die lijnrecht tegenover elkaar staan. Vuurwerk gegarandeerd... mocht de schrijfstijl gedurende drie kwart van het plot geen intensiteit en urgentie missen. Helaas trappelt het verhaal wat ter plaatse. Daarbij is de psychologische uitwerking vrij oppervlakkig. Hoewel de acteurs allemaal een context meekrijgen komen hun gevoelens niet echt tot leven. De angst om Renskes verdwijning, bijvoorbeeld, is niet tastbaar. Bovendien weet de lezer, op diverse momenten, meer dan de plotspelers. Op die manier worden verhoren of andere gesprekken saai en wordt de voortgang van het verhaal afgeremd.   

Als je Tamara Onos vergelijkt met haar beste Nederlandse collega's, dan schiet ze duidelijk tekort. Terwijl je de lezers moet laten geloven dat je pen over de bladzijden zweeft, wil deze schrijfster vooral de controle houden. En zo is er altijd 'baas boven baas'!

★★★

Vlijmscherp - Marion van de Coolwijk

Grensverleggende vader-dochterliefde ! 

Voor een psychologische thrillerauteur biedt crimineel gedrag in de persoonlijke sfeer veel meer mogelijkheden dan, bijvoorbeeld, het optreden van een anonieme seriemoordenaar, een gijzelaar of maffiabaas. Hoewel deze laatste personages voor beangstigende spanning kunnen zorgen, is het geestelijke spectrum veel groter als je kunt putten uit (familie)relaties, diepere emoties en aanverwant gedrag. Ook Marion van de Coolwijk slaagt erin om een stevige stok in het hoenderhok te gooien en zo een heel gezin uit elkaar te spelen!

Alles kwijt

Als de tieners Billie en haar broer Boaz met een traumatische ervaring geconfronteerd worden, verliezen ze van de ene dag op de andere hun beschermde materiële en emotionele leventje. Vanaf dat moment kunnen ze niet meer antwoorden op de vraag wie hun vader is. Pogingen om met hem in gesprek te gaan en zijn ziel te openen, lopen vast. Pas na zijn dood doet Billie een ontdekking die langzaam maar zeker naar opheldering leidt. Tegelijkertijd beramen kwaadwillige individuen een moorddadig plan. Ook zij zijn net zomin klaar met deze raadselachtige kwestie. 

Omdat je in dit boekgenre struikelt over de clichématige thema's, is de verbazing groot als je merkt dat deze schrijfster met een invalshoek komt waarvan je nog nooit gehoord hebt. Eén van de personages is geboren met CAIS, een genetische aandoening die de seksuele identiteit en ontwikkeling behoorlijk complex maakt. De vakkundige manier waarop Marion van de Coolwijk dit gegeven in haar spannend plot verwerkt, is uniek! En naast het sturen van het verhaal kan dit voorbeeld van diversiteit ook bijdragen aan de maatschappelijke discussie rond taboe-gevoelige verschillen tussen mensen. 

Over de pijngrens

Dat deze auteur veel kwaliteit in huis heeft, wordt snel duidelijk. Naast een evenwichtige constructie, waarbij in het eerste deel de lijnen worden uitgezet en in het tweede de thriller uit de startblokken schiet, biedt 'Vlijmscherp' je een verrassende ontknoping die de lezer rechtstreeks naar de tragiek van het hoofdpersonage brengt. In haar pijn weerspiegelt zich het godsgruwelijke leed dat haar vader heeft moeten dragen!

Naast alle lof moet er toch een kleine maar niet onbelangrijke kritische opmerking gemaakt worden. Als je een gerespecteerde auteur wil zijn, dan hou je je ver van vulgair taalgebruik. Het k.k-woord hoort onder de pet te blijven en liefst nog verder weg!

★★★★1/2

Modelmoord - Marelle Boersma

Een uit elkaar spattende zeepbel !

Een modellenbestaan onder de Maltese zon, dat klinkt altijd jaloersmakend... behalve in de context van een thriller! Ook in het plot van 'Modelmoord' krijgt mannequin Bo een allesbehalve benijdenswaardige rol. Haar 'poster boy' Nick blijkt een doortrapte echtgenoot te zijn die haar bankrekening plundert en onder haar ogen een geduchte concurrente versiert. Modellen gaan elke dag de strijd aan met de calorieën, de centimeters en hun zogenaamde collega's. Nicks verraad komt dus hard aan!

In de knel
Als tijdens een feestje een topmodel vermoord wordt en Bo samen met haar zus, wat later, een auto-ongeval heeft, krijgen allerlei ontwikkelingen vrij spel en moet Bo alle zeilen bijzetten om aan de wraakzuchtige plannen van manlief te ontsnappen. Kan ze hierbij op de bescherming van de politie rekenen?

Geen schot in de roos
In 'Modelmoord' zijn diverse vormen van onrecht en machtsmisbruik aan de orde. De enige hoop komt uit de 'girl power-hoek'. Helaas biedt het format van snelle, feelgood thriller niet veel ruimte voor psychologische uitwerking of andere verdieping. Zo krijgt de maatschappelijke discussie rond het afslankmiddel Ozempic weinig romantechnische bewegingsvrijheid. Jammer genoeg moet je constateren dat dit boek dunnetjes gestoffeerd is, veel plotelementen herhaald worden, de chronologie een beetje rommelig is, de afloop enigszins doorzichtig en het geheel aan simplisme lijdt. Misschien vinden jonge mensen met een beperkte leeservaring hier wel hun gading in...

★★

Vreemd bloed - Marly van Otterloo

 Nooit te oud voor mondigheid !

'Het punt met (het schenden van) vertrouwen is, 

dat het nooit meer helemaal goed komt.'

Als je op zoek bent naar spanning, levert een werkvloer met een hiërarchische structuur tal van mogelijkheden op. In een zorghotel voor ouderen, waarin een medewerkster met sardonisch genoegen de scepter zwaait, heeft Marly van Otterloo een ongezonde bedrijfscultuur gevonden. 

Venijn kent geen leeftijd

Naast de hulpbehoevende demente of aan parkinson lijdende gasten, zijn er de assertieve karakters die een realistische versie laten zien van Richard Osmans 'Moordclub'. Hoewel ze geen speurdersambitie hebben, kunnen de bewoners van Villa Rietsteijn scherp uit de hoek komen als het om hun wensen gaat of om het bekritiseren van de bitsige Wilma. De balorigste mept met haar stok in het rond of plet stiekem een peperdure orchidee fijn. Toch richt de pestende en snerende supervisor haar pijlen niet op de bejaarden maar op de vrijwilligers die ze als concurrenten ervaart. Wilma is het prototype van een sociaal weinig gewaarde vrouw. Dit vat vol frustraties gunt anderen het licht in de ogen niet. 'Ik niet, dan zij ook niet', lijkt haar motto te zijn.

Wanneer de bijspringkracht-voor-één-week, de succesvolle en knappe Mare, haar intrek in de villa neemt, doopt Wilma haar pijlenarsenaal nog wat dieper in het gif. Maar ook andere ego's zijn te groot om van een hecht team te kunnen spreken. Terwijl Cordelia van het winkeltje en Theo, de chauffeur van het pendelbusje, zich als ongekroonde koningen gedragen, lijkt directeur Hans, zich zo onzichtbaar mogelijk te maken. Bovendien heeft Mare te maken met een vertrouwenskwestie op het thuisfront. Haar partner Harold geeft zelf toe dat 'haar geweten beslist sterker ontwikkeld is dan het zijne'. Dat belooft weinig goeds...

Een gemiste kans

Elementen genoeg, dus, om psychologische confrontaties te kunnen uitwerken. Jammer genoeg blijven de personages om elkaar heen draaien in een verhaal dat, wat het zorghotel betreft, als een nachtkaars uitdooft. Of je een spannende of niet-spannende roman schrijft, altijd is de psychologische opbouw en ontknoping van fundamenteel belang! Beide genres drijven op, naar een climax toegroeiende, innerlijke conflicten en fricties met de buitenwereld. Enkel de relatie van Mare en Harold respecteert dit literaire basisprincipe. 

Veruit de meeste wrijvingen in dit boek beloven veel maar bevriezen halfweg. Daarna wordt er snel een einde bij bedacht. Een enigszins belezen lezer zal bij deze manier van schrijven altijd op zijn honger blijven zitten. Daarom komt de ruim bemeten drie sterren-waardering op het conto van het zelfbewuste AOW-gezelschap dat een lange neus trekt naar betweterige leeftijdsdiscriminatie! 

★★★

Vergelding - Michael Berg

'Grensoverschrijdend' is een understatement !

 

'Haar leven zit erop.

Hoe mooi is het dan om dat met een enorme knal te vieren.'

'Tot in de jaren '70 was de katholieke kerk uiterst invloedrijk in Limburg, zowel op het persoonlijke als het maatschappelijke vlak. Hoever de bemoeienissen gingen, is nu niet meer voor te stellen. Mijnheer pastoor kwam de huishoudboekjes controleren, echtparen aansporen om voor meer kinderen te zorgen en de familievader geraakte zonder de toestemming van de zielenherder niet aan een baan in de koolmijn. Heerlenaar Michael Berg heeft vast herinneringen aan de betweterigheid en autoriteit van de zwartrokken!

Eindelijk openheid van zaken !

De pijnlijkste verhalen hebben met misbruik van kinderen te maken. Niet alleen in Nederland en België maar wereldwijd werden er in de afgelopen jaren getuigenissen verzameld, dossiers samengesteld, documentaires gemaakt en krantenbladzijden vol geschreven over fysieke en mentale vernederingen in internaten, weeshuizen, op vakantiekampen... In sommige gevallen leidden deze praktijken tot zelfdoding. 

In 'Vergelding' is Michael Berg op een overtuigende manier aan de slag gegaan met deze thematiek. Voor zijn tweede verhaallijn, die steeds dominanter wordt, gaat hij vijftig jaar terug in de tijd. Omdat Petra intelligent maar niet zo ijverig is, wordt ze door haar ouders naar een katholieke kostschool gestuurd. Daar is haar rebelse kant meteen een excuus voor lijfstraffen en eenzame opsluiting. Tot overmaat van ramp ontdekt ze dat haar kamergenoot door moeder-overste seksueel misbruikt wordt en een poging tot suïcide onderneemt. 

Tot hier en niet verder

Wat deze auteur erg goed verliteratuurt is dat het om een machtsrelatie gaat. Oppernon, soeur Dorothea, weet haar slachtoffers handig te chanteren en haar mede-kloosterzusters te intimideren. Op kapelaan Cuypers, de sympathieke jonge biechtvader, hoeven de gedupeerden evenmin te rekenen. Glimlachen is iets anders dan je nek uitsteken! De sadistische heks regeert tot... iemand lef toont en een grens trekt! 

Dit tweede deel van de Mergellandmoorden raakt je ziel en vooral de plek waar je rechtvaardigheidsgevoel zit! Net daarom kun je je verbinden met iemand die voor eigen rechter speelt. Boeken zijn bij voorkeur niet eenduidig. Om zo dicht bij de lezer te kunnen komen, moet de verontwaardiging van de schrijver minstens even groot zijn. Michael Berg vernoemt trouwens ook nog even de bisschop van Roermond, de hiërarchische verantwoordelijke van de nonnen. Wellicht bedoelt hij de orthodoxe Joannes Gijsen die tijdens en na zijn ambtsperiode veel kritiek te slikken kreeg onder meer voor zijn lakse houding tegenover misbruik door geestelijken. Waarom de auteur zo begaan is met deze kwestie is een vraag voor een interviewer. 

Unieke prestatie 

Je zou bijna vergeten dat 'Vergelding' een feilloze constructie heeft, het juiste tempo volgt, aanraakbare personages opvoert en een toprechercheur aanbiedt die 'lijken met feesthoedjes' in een vrieskist heeft zien liggen. Tel daarbij een vriendin en een vriend op die in gewelddadige omstandigheden om het leven zijn gekomen en je hebt voldoende traumatische ervaringen om een dagelijks gevecht mee te voeren. Daar is geen korenwijntje tegen opgewassen!

Dit is een uniek werkstuk dat het hele jaar kan blijven bovendrijven! Hierbij horen nominaties en, waarom niet, een grote prijs!

★★★★★

De leugenaar - Martine Kamphuis

De hardvochtige grenzen van therapie !

'Beschadigde mensen beschadigen mensen.'

Van een auteur, die bovendien psychiater is, mag je iets extra's verwachten, zeker als het gaat om het spannende psychologische boek. Toch kun je je voorstellen dat het verwerken van professionele kennis in een plot voor een breed publiek niet vanzelfsprekend is. 

Een hele uitdaging

Met het kiezen voor een hoofdpersonage dat narcistisch is, een anti-sociaal profiel heeft en borderline-patiënt is, beschik je over heel wat elementen die voor conflicten, buitensporig gedrag en spanning kunnen zorgen. Maar in het hoofd van de lezer wordt het dan wel èrg druk. Voeg daarbij de rugzak met misbruik, falend ouderschap, een pooier, afpersing... die Sylvia meezeult, en je begrijpt dat er romantechnisch véél hooi op de vork ligt. Hier lijkt de stem van de psychiater harder te klinken dan die van de schrijfster! En dat mag niet de bedoeling zijn.

Wanneer therapeute Wynona Post besluit om Sylvia, een cliënt die ze eerder begeleidde, weer onder haar hoede te nemen, lijken de eerste sessies een bemoedigend resultaat op te leveren. Toch ebt het vertrouwen tussen beiden langzaam maar zeker weg en ontstaat er een giftige sfeer. De beschadigde vrouw vervalt in oude patronen, voelt zich onterecht in de steek gelaten en slaat lukraak om zich heen. Uit niet-geheelde pijn ontstaat boosheid, die ontaardt in een revancheplan en een machtsstrijd. Omdat ze zich beroepsmatig aan haar zwijgplicht moet houden, kan de therapeute geen kant op... tot ze besluit enigszins buiten de lijntjes te kleuren. Dit is tenslotte fictie, een wereld waarin de auteur voor rechter mag spelen en de lezer een oogje mag dichtknijpen!

Meer evenwicht

'De leugenaar' heeft een opvallende constructie. Martine Kamphuis heeft ervoor gekozen om het grootste deel van haar plot te stofferen met therapeutische sessies. Hoewel deze gesprekken inzicht geven in de geestestoestand van Sylvia, haar relatie met Wynona en de spannende ontwikkeling ervan, gaat er toch te weinig dynamiek van uit. Deze roman zou gebaat zijn bij meer dosering, een afwisseling van gedachtewisselingen én het volgen van personages bij wat ze doen of meemaken. In de laatste 30% van het boek wordt er wel flink tempo gemaakt. 

De belangrijkste verdienste van deze thriller is van maatschappelijke aard. En dat is een compliment! Of burgers met een stoornis (of stoornissen) die tot geweld kan leiden zich vrij mogen bewegen in de samenleving is een nazinderende vraag. Het is zorgwekkend dat therapeuten, waarin het personage Wynona Post zich wellicht kan spiegelen, moeten toegeven dat hun vertrouwen in een positieve ontwikkeling van hun cliënt een misvatting blijkt. En dan kom je bij de tbs-er die met verlof mag... 

★★★1/2

Onderstroom - Linda Jansma

Wie zeilt hier te scherp aan de wind ?

'Een meubelstuk geef je een plek 

maar verlies en verdriet zitten verankerd in een persoon...'

Je hoeft geen geboren Friezin te zijn om je thuis te voelen in de wereld van het zeilen. In 'Onderstroom' heeft Linda Jansma het waterrecreatiegebied Slotermeer, bekend van de Elfstedentocht, als setting gebruikt voor de zeilschool van haar hoofdpersonage Hester. 

Mensen zijn moeilijk te peilen

Terwijl de jonge aspirant-zeilers vol enthousiasme leren hoe je een boot optuigt, hoe je moet loeven en gijpen of in een admiraalformatie varen, probeert Hester elke dag opnieuw de herinnering aan haar omgebrachte dochter Insa met kracht te dragen. Ook bij hartsvriend Timo is twee jaar na haar dood het gemis nog steeds groot. Tegelijkertijd voelt hij zich schuldig. Is hij nalatig geweest op die noodlottige avond? Hester heeft het raden naar wat er in deze gesloten oester omgaat. En wat moet ze denken van haar instructeur Thymen, de womanizer die, gestuurd door een té rooskleurig zelfbeeld, vergeet dat er grenzen zijn aan de omgang met meiden? Ook Menno, die een éénmansonderhoudsploeg recht houdt, roept vraagtekens op. Heeft deze zwijgzame, wat asociale persoonlijkheid, iets te verbergen?

In dit plot ontmoeten de thema's rouw, respect voor vrouwen of het gebrek eraan en het onterecht moreel veroordelen van mensen, elkaar. Boeken met een maatschappelijke lading hebben altijd een meerwaarde... op voorwaarde dat die dimensie ook goed wordt uitgewerkt. En dat kan beter in 'Onderstroom'! Algemeen gezien lijdt dit boek aan voorspelbaarheid en oppervlakkigheid. Het frisse gegeven van de zeilachtergrond kan deze tekortkomingen helaas niet goed maken. Zelfs het motief van de dader dat tijdens de ontknoping ontrafeld wordt, is weinig overtuigend. 

Stappen maken!

De kunst van het vertellen is Linda Jansma niet verleerd. Maar het literaire niveau waar je tien jaar geleden mee weg kwam, voldoet niet meer aan de eisen van deze tijd. Intussen worden we in dit genre weggeblazen door het nationaal en vooral internationaal kwaliteitsgeweld. Wie daarin wil meegaan, moet zijn wagonnetje snel aanhaken! Of zoals het zeiljargon zegt: 'Wie kan sturen, zeilt bij elke wind!'

★★1/2

Ze kwam terug - Barbara de Smedt

Wie houdt mij vast ? 

'Ik zie nog steeds de waarheid in mijn ogen.'

Demonen uit het verleden onder ogen zien, vindt iedereen moeilijk! Toch leren therapeuten ons dat je de boosdoeners net moet wakker schudden. Dan pas kunnen pijnlijke ervaringen helen.

Echt en onecht
Als je modeontwerpster Seren vanop afstand bekijkt, zie je een knappe, succesvolle vrouw met een eigen bedrijf. Wie haar van dichtbij meemaakt, merkt dat ze slaap- en eetproblemen heeft. Haar maatje 34 is het resultaat van extreem controlegedrag. Sinds de dood van haar vader en, nadien, de verdwijning van haar vriendin Cleo, probeert ze het oncontroleerbare buiten te sluiten. Om zichzelf te beschermen schildert ze een masker op haar gezicht of verdwijnt ze in de armen van haar partner David. De Sandwichclub, een groepje van zes scholieren dat Seren een thuisgevoel gaf, bestaat al lang niet meer. En daar is een gegronde reden voor.

Dit stevig verankerde plot met een niet aflatende spanningsboog en levensechte personages, brengt je feilloos bij het mysterie rond de manipulatieve dramaqueen Cleo en een noodlottig Kerstavondfeestje waarover de schrijfster zegt: '... en met dat ene woord werd ons lot bezegeld. Onze jeugd was voorbij.' 

Mythen hebben het eeuwige leven 

Een mooie vondst is de schoolopvoering van het toneelstuk dat gebaseerd is op de oud-Griekse mythe van Ariadne, de dochter van de Kretenzische Koning Minos. De vorst had een afschrikwekkende Minotaurus - half mens, half stier - verstopt in een labyrint onder zijn paleis. Als de held Theseus het wil opnemen tegen de Minotaurus biedt Ariadne hem een draad en een zwaard aan, op voorwaarde dat hij met haar trouwt als hij als overwinnaar het labyrint verlaat. De draad is een variant op de kiezelsteentjes uit het sprookje van Hans en Grietje. Maar daar houdt de overeenkomst meteen ook op. Theseus, Ariadne en haar zus Phaedra, die bij een berekend liefdesspel betrokken zijn, spiegelen zich in het stekelige machtsspel tussen Stijn, Cleo en Seren. Al deze scènes leveren trouwens geweldige dialogen op!

Voor altijd volwassen

In 'Ze kwam terug' creëert Barbara de Smedt diepgang. Ze laat haar hoofdpersonen elkaar en zichzelf ontdekken en in vraag stellen. Er worden harde lessen geleerd over trouw en verraad, over een warme bubbel die door eigenbelang wordt opgeblazen. Dit is een ontnuchterend 'coming of age-verhaal'. Zelfs als demonen tot rust gebracht worden, blijft hun voetafdruk achter. Deze auteur is gemaakt om verhalen te vertellen. En het thema van het verlies van de onschuld is misschien wel het ontroerendste uit de hele literatuur!

★★★★1/2

Ontspoord - Heleen van den Hoven

 Big brother is watching you !

'Alle haast is vannacht uit mijn leven gevloeid.'

Boeken kun je op verschillende manieren lezen. Zo kun je een thriller enkel als spannend verhaal tot je nemen of je verdiepen in de maatschappelijke context die de personages en het plot vorm geeft. 'Ontspoord' is een boek dat je met je neus op een zorgelijke socio-technologische ontwikkeling drukt. En dat is meteen een compliment!

Binnen en buiten de legale lijntjes

De Amerikaanse Harriet verdient haar kost met hacking. Soms heeft ze een 'legale' klus zoals het binnendringen van bedrijfssystemen om de zwakke plekken bloot te leggen. Als dat gebeurt, meldt ze zich netjes bij het management dat haar een dankjewelbedrag overmaakt. Dat schijnt de geplogenheid te zijn. Maar als ze in geldnood verkeert, schroomt ze niet om een organisatie via een 'ratje' een flinke cent lichter te maken. Voor het regelen van een illegaal persoonsbewijs kunnen intimi ook bij haar terecht.

Als ze de opsporingsapp VerityView ontdekt en ze zich zorgen maakt over het pad dat haar impulsieve vriendin bewandelt, kruipt ze dieper en dieper in de wereld van het volgen van mensen via smartphones, smartwatches en openbare camera's. Iemand die thuis een camerasysteem heeft, kan zelfs in zijn privé-omgeving bespioneerd worden. 

Risico's

Samen met Harriet reis je haar geliefde Nique achterna naar Nederland. Daar gaat de vrouw zonder verleden op zoek naar de invulling van haar identiteit. Omdat haar voetstappen door meer dan één iemand gevolgd worden, komt Nique, koosnaam Veertje, in een levensbedreigende situatie terecht.

Hoe verder je in het verhaal geraakt, hoe vaker je je afvraagt hoe dicht deze praktijken bij de realiteit staan en of ze strafbaar zijn. Een eerstelijnsonderzoek leert je dat dit soort tracking apps zeer benaderbaar is en al verankerd in onze samenleving. De hamvragen draaien om de lijn tussen legaal en illegaal maar ook om privacy-bezorgdheid in relatie tot het wettelijke kader. Enkele voorbeelden. Een GPS-tracker mag je onder je eigen auto aanbrengen maar niet onder die van iemand anders. Maar wie rijdt er in je auto? Een kindersmartwatch mag je gebruiken om je kroost te volgen. Maar gebeurt dat altijd met de beste bedoelingen en heeft een kind dan geen recht op privacy? Een privé-detective mag opsporingsapps gebruiken. In dat geval en in vergelijkbare situaties is het traceren van mensen toegestaan... behalve als het om stalking gaat. Wie lastig gevallen wordt, moet trouwens op zoek naar bewijslast.

Alarmerend

Trackingsystemen leveren je, op basis van een betalende service en een foto van de persoon die gezocht wordt, heel wat op: actuele contactgegevens, links naar mediaprofielen en, als het bestaat, een strafblad. Hoewel een leek geen optimaal inzicht kan verwerven in een juridische achtergrond, hou je als lezer toch een verontrustend gevoel aan dit verhaal over. Is privacy een loos begrip geworden? Of erger: kun je criminelen nog op afstand houden?

Hoewel de schrijfstijl van Heleen van den Hoven aan verbetering toe is -  een staccato-opeenvolging van woorden en korte zinnetjes in plaats van een vloeiend geheel - zit de waarde van het boek in de maatschappelijke relevantie. Dit onderwerp mag eens prominent op een talkshowtafel terecht komen of vanuit een andere journalistieke invalshoek scherp bekeken worden! 

★★★1/2

Jij bent het licht - Marion Pauw

 Orwelliaanse praktijken !

'Hij moest zijn eigen stem horen 

om te weten dat hij nog bestond.'

In haar meest recente boek legt Marion Pauw de vinger in meer dan één wonde! Dit is geen verhaal voor watjes... en dat mag best als een compliment klinken. Tussen de hoofdpersonages heerst zwijgende bitterheid, die de ouders-kinderen-relaties en de broer-zus-verhouding danig verzuren. Maar ook de satellietkarakters laten niet het achterste van hun tong zien. Wat voor Mia begint als een herbronnende reis naar Tasmanië - haar geboorte-eiland én dat van de auteur - krijgt snel een onverwachte wending. 

De ene jeugd is de andere niet

Terwijl de ik-persoon vooral warme herinneringen aan haar Tasmaanse jaren heeft, komt broer Max met een autobiografisch boek over zijn tijd op een internaat voor moeilijk opvoedbare jongeren waar lijfstraffen, manipulatie en andere vernederingen aan de orde van de dag waren. Hoewel Mia het verhaal, dat een dystopische sfeer oproept, eerst niet wil lezen, kiest ze gaandeweg voor een zoektocht waarop niet iedereen zit te wachten.

Dankzij haar kennis van de Aboriginal-cultuur kan de schrijfster Jo creëren, de buurvrouw die een betere moeder en opvoeder voor Mia was. Jo is de spreekbuis van een teloorgegane gemeenschap waarin respect voor de natuur centraal stond, mensen gelijkwaardig waren en er geen begrippen als zonde en boetedoening bestonden, christelijke waarden die de kolonisten meebrachten en in de hoofden van de internaatbestuurders achterlieten. In 'Jij bent het licht' zorgt Jo voor het morele tegengewicht!

Bezielde stem

Het mag duidelijk zijn dat dit een geëngageerd boek is. Binnen foute opvoedingssystemen klaagt Marion Pauw ook ouders aan die niet-volgzame kinderen als een probleem zien. De eigenzinnige Max zou wel autistisch en/of hoogbegaafd kunnen zijn, misschien met ADHD-trekjes, een kind dat snel als vreemd wordt gezien omdat het buiten de lijntjes kleurt.

Om deze en andere redenen is dit boek veel meer een roman met een spanningslijntje dan een thriller, een etiket waar uitgeverijen, gedreven door commerciële doeleinden, vaak te kwistig mee omgaan. Hiermee doe je noch de lezer, noch de auteur recht! Terwijl thrillers en detectives altijd een geestelijke ontsnappingsweg bieden, kijk je hier in een genadeloze spiegel van de menselijke ziel! 

★★★★

Onheilspad - Vera van Beers

Schrijven om te leren ! 

Omdat 'Blauwe tranen', de tweede thriller (juni '25) van Vera van Beers enthousiast ontvangen en besproken werd (zie ook De inktkoelie), was de nieuwsgierigheid naar haar debuut 'Onheilspad' groot!

Het voor en tegen van snelle plots
Met het lugubere pad uit de titel wordt een nachtdonkere bosweg bedoeld, die een vriendinnengroepje, na het bijwonen van een festival, via een kortere route naar huis zou moeten brengen. Als het pad versperd wordt door een stilstaande auto, komt een rollercoaster van gedachten en gebeurtenissen op gang. En zoals je van een spannend boek mag verwachten, zijn de meiden in een valkuil gestapt waaruit je niet zonder kleerscheuren ontsnapt.

'Onheilspad' is een uitermate plot gedreven boek met een onverstoorbaar spanningsveld. Het nadeel van een jachtig verhaal is wel dat er te weinig ruimte is voor het uitdiepen van personages en hun onderlinge relaties of voor een maatschappelijke of andere context. 

De lat mag iets hoger liggen
Hoe het ook en beter kan, toont Vera van Beers zelf aan. In 'Blauwe tranen' wordt de verbale hectiek af en toe losgelaten om plaats te maken voor de in haar beroepseer gekrenkte Iris. Met veel daadkracht probeert ze haar verloren status van gedegen journaliste recht te zetten. Dankzij haar strijdbaarheid wordt ze een invoelbaar karakter. Ook de nevenpersonages, zoals de patserige hoofdredacteur, komen heel aardig uit de verf. Tenslotte zorgt de Curaçaose gekleurdheid, in meer dan één betekenis van het woord, voor een extra laagje leesplezier. 

Tussen het debuut en de opvolger loopt dus een opgaande lijn. En dat is hoopvol! Toch moet je over 'Onheilspad' helaas zeggen dat het verhaal niet boven zijn plotgedrevenheid uitstijgt. Het boek hoort thuis in de categorie 'entertainment'... maar toont wel romantechnische vaardigheden die vragen om voluit benut te worden! 

★★★

De perfecte dochter - Hanneke Meier

Een disfunctionele familie ! 

'Als mama en ik samen waren, 

ging het uiteindelijk altijd weer mis.'

In het gezin van moeder Sigrid en dochter Noa maken psychische problemen en geheimen de dienst uit. Als gevolg van een diepe teleurstelling heeft Sigrid een obsessieve-compulsieve-stoornis (OCS) ontwikkeld. Van dat dwangmatige, met somberheid gepaard gaande gedrag, worden man en kinderen niet vrolijk. Het is dan ook niet vreemd dat Noa popelt om zich los te weken van haar ouders. 

Wat het daglicht niet mocht zien

Als haar moeder in de brocante-winkel die Noa van haar heeft overgenomen in een oncontroleerbare agressieve reactie de vloer beschadigt, vindt haar dochter onder de losgeraakte planken een papiertje met een boodschap die naar een volkstuintje leidt. Daar doet ze een schokkende ontdekking. Naarmate ze verder in het mysterie duikt, gaan bij iemand de alarmbellen luider rinkelen en dient zich een harde confrontatie met haar ouders... en uiteindelijk ook met zichzelf aan.  

In 'De perfecte dochter' wordt een gezin opgevoerd waarin de psychische gezondheid ver te zoeken is. Niet één van de vier personages is geestelijk in evenwicht. En dat is belastend voor de lezer. De topzware psychologische achtergrond legt heel wat op je bord: OCS, automutilatie, depressie en coping. Bij deze laatste stoornis nemen patiënten hun toevlucht tot evasieve gedachten om aan een stresssituatie of trauma te ontsnappen. 

Doseren is de boodschap!

Een plot overstofferen is een valkuil! Ook het orgelpunt dat een antwoord biedt op de laatste grote vraag, is over het paard getild. De doorwrochte aanpak van Hanneke Meier ondermijnt de geloofwaardigheid. Over de hele lijn van dit verhaal geldt 'less is more'! Daarbij moet je helaas nog constateren dat de auteur te uitleggerig is, suggestieve kracht mist en het spanningsveld gechargeerd aanvoelt!

★★

Rode hulp - Duco Hellema

 Soms komt de waarheid te laat !

'Maar we lenen ons niet voor politieke stemmakerij.'

Bij spannende verhalen die zich afspelen aan de randen van de Tweede Wereldoorlog, denk je in de eerste plaats aan Philip Kerr, de breed gewaardeerde Schotse auteur die sinds 2018 door de literaire wereld gemist wordt. Hij combineerde gedegen research met uitgediepte personages en een beklijvend plot. Ook de Nederlandse schrijver Duco Hellema is deskundig op het gebied van nazisme en Koude Oorlog. In het derde deel van zijn reeks rond jurist Bob De Winter verbindt hij de voor- en naoorlogse tijden rond een karakter met een gewetensconflict. 

Met gevaar voor eigen leven

Als de overleden moeder van advocaat Bob De Winter haar zoon een enveloppe met een gecodeerde tekst nalaat, is zijn nieuwsgierigheid meteen geprikkeld. Het is duidelijk dat de cryptische informatie alles te maken heeft met haar verleden als lid van de Rode Hulp, een communistisch geïnspireerde organisatie die zich in de late jaren '30 bekommerde om antifascistische Duitsers. De vluchtende nazi-opposanten werden in Duitsland opgehaald, vaak door mevrouw De Winter bij wie ze ook een tijdje mochten logeren. Op een dag loopt er iets mis, héél erg mis. 

Tien jaar later leidt de moeizame ontrafeling van de waarheid naar mede-activisten en zelfs naar een hoge veiligheidsfunctionaris van de voorloper van de DDR die in 1949 zijn officiële naam kreeg. Tijdens deze ongemakkelijke ontmoetingen houden de getuigen de kaken op elkaar. Met dank aan de drammerigheid van De Winter lost hier en daar iemand sporadisch een stukje van de puzzel. De angst om te praten heeft vooral te maken met de gewijzigde internationale verhoudingen. De begrippen goed en fout kregen een andere invulling na de oorlog. Het Westen, en dus ook Nederland, was al lang geen vriendjes meer met de communisten. Als je een rood hart had, hield je je dus maar beter gedeisd. Of speelde nog een ander facet een rol? Niet alles is politiek...

Machtsvertoon

Van een politicoloog met een bijzondere belangstelling voor de periode van gewapende vrede tussen de kapitalistische en communistische wereld, verwacht je natuurlijk een goed gestoffeerde achtergrond. In 'Rode hulp' komt de leergierige lezer geregeld aan zijn trekken, vooral als Duco Hellema je meeneemt naar Berlijn. Hoewel er in de stad wordt gedanst en gedronken, liggen de wijken nog grotendeels in puin. Een faire reden om elkaar onder de glinsterende kroonluchters van Café Wien en de Tanzhalle te ontmoeten.

Heel wat grimmiger is de sfeer aan de grens met de Sovjetzone. Daar patrouilleren militairen tussen het prikkeldraad en de stalen hekken. Pas een jaar of dertien later zal het IJzeren Gordijn het Westen en Oosten ondoordringbaar van elkaar scheiden. Intussen nemen de communisten de concentratiekampen van de nazi's over en bieden de Amerikanen oud-nazi's een baan aan bij hun inlichtingendienst. 

Ook het doorgeefluik is belangrijk !

Staat een boeiend thema ook garant voor een klasseboek? Jammer genoeg niet. Vooral de eerste helft van dit plot mist vaart en aantrekkingskracht. Bovendien blijft de psychologische uitwerking ondermaats. De hoofdfiguur leeft in een vlakke, robotachtige geesteswereld. Ook het stuntelig in elkaar vloeien van de eerste en tweede verhaallijn is een romantechnische tekortkoming. Zoveel andere auteurs beheersen dit kunstje perfect! En wat gezegd van de taal en stijl? Simplistisch, pover, kaal...  

Ondanks de punten van kritiek is 'Rode hulp' een onderhoudend verhaal over door elkaar heen lopende lijnen van goed en kwaad en over burgers die het recht in eigen hand nemen. Een spannend concept maar zonder Kerr-virtuositeit!

★★★

Zondaar - Saskia M.N. Oudshoorn

De torenhoge prijs van leugens ! 

'Ik ben een meester in het verhullen van mijn ware ik.

Ik heb het geleerd van de beste. Mijn moeder.'

In het Oostenrijkse Zillertal is de katholieke traditie nog erg levend. Scholieren wordt geleerd het geloof te omarmen. De leefregels die bij dit religieuze gegeven horen, stofferen deels dit boek. Maar ook niet gelovigen kunnen sociaal onaanvaardbaar gedrag vertonen. In 'Zondaar' komen beide werelden met elkaar in conflict.

Het koorddansen van de hoofdpersonages

Als gevolg van een traumatiserend verlies staat Karen enigszins wankel in het leven. Medicijnen houden haar op de been. Haar wederhelft Marten gaat met dezelfde emotionele aardschok helemaal anders om. Hij vlucht in de aandacht van andere vrouwen, een keuze die hem zuur opbreekt. Omdat hij de ene leugen met de andere probeert te bedekken, komt hij in een onontwarbaar web terecht. Weet hij zich, dankzij zijn sluwheid, uit deze neerwaartse spiraal te redden? En kan hij de rekening door anderen laten betalen? 

Hoe het zou moeten !

Als je de betere auteurs van spannende boeken kent, dan weet je dat je het plot én de lezer na een paar inleidende hoofdstukken bij het nekvel moet grijpen. En dat gebeurt hier niet. Het neerzetten van de personages, hun relaties en de kwesties die in hun hoofd malen, duurt te lang. Pas in het zestiende hoofdstuk vertrekt Karen naar Tirol. Daar wordt eerst wat vage spanning gecreëerd, afgewisseld met te breed uitgesponnen scènes over materiële beslommeringen en gemijmer allerhande. In de plaats daarvan had er een gestage opbouw moeten komen naar de onvermijdelijke, explosieve ontknoping. Dat mechanisme vormt de kern van een psychologische thriller! Het interessante, verrassende en ethisch schokkende einde staat helaas te los van de plotontwikkeling. Leer van de beste collega's! Zij hebben de techniek en de uitvoering ervan in de vingers!

Vergelijk altijd met wat beter is !

In het kwaliteitsgeweld van de buitenlandse thrillers houdt dit niveau zich niet staande. Ook het conflict tussen de diverse waarden en normen is ondermaats uitgewerkt! 'Zondaar' is een verhaal met veel potentieel dat zijn belofte niet waarmaakt!

En laten we alsjeblieft ophouden met de lezer te wijzen op de ijzersmaak van bloed. In dit boek wordt het oudbakken weetje maar liefst drie keer uit de kast gehaald!

★★1/2

De afrekening - Ingrid Oonincx

 Slachtoffer of dader?

'Voor het eerst heeft hij een vriendschap 

met iemand die geen bijbedoelingen heeft.'

Meedogenloze thrillers hoeven niet noodzakelijk te gaan over drugsmaffia, seriemoordenaars, spionage, huurdoders of mensonterende autocratieën. Ook dicht bij huis verhardt de samenleving. Het wapenbezit neemt evenredig toe met de onvrede en het gebrek aan tolerantie. Sommige vrouwelijke auteurs van spannende boeken durven het aan om de gezins-en-vriendinnen-thematiek in te ruilen voor keiharde confrontaties. Ingrid Oonincx is één van hen!

Een borrelende vulkaan
De aanstuurder van dit plot heet Danny, een voortijdige schoolverlater uit een gebroken gezin waarin te veel drank rondgaat. Deze eenzame, wrokkige jongen zonder aantrekkelijk toekomstperspectief is een vogel voor de kat als hij op Telegram een ronselaar voor extreemrechtse acties ontmoet. 

Wat hem helemaal over de streep trekt, is het appeltje dat hij nog te schillen heeft met zijn oude school. Op een ochtend trekt hij met een motorhelm op zijn kop schietend door de gangen. In deze door de ziel snijdende hoofdstukken trekt de schrijfster alle registers open. Ze jaagt haar personages én haar lezers op in hun race naar kelder- en zolderruimten, trillend of verlamd van angst. Maar ze laat je ook delen in de moed en samenhorigheid van de gegijzelden. Dit eerste deel is bijzonder filmisch, suggestief en adembenemend!

Wie treft schuld?
Als het stof is gaan liggen en de spookschool definitief gesloten is, komen twee personeelsleden vol in de kijker te staan: Rita, de concierge en Carmen, de lerares Nederlands. Zij kijken naar de bredere context. Danny draagt niet alle schuld. Aan de algoritmes die de vrijheid van denken beknotten kunnen ze niets veranderen. Aan de social media die de plaats innemen van de onafhankelijke, professionele journalistiek, ook niet. Maar misschien is het mogelijk om het fascistische brein achter de wanhoopsdaad van Danny te vinden.

Het antwoord op de schuldvraag is complex, nog veelzijdiger dan hier kan worden uitgelegd. Meer voorbeelden geven zou de leespret bederven. Door het schetsen van gelaagde persoonlijke en maatschappelijke achtergronden wil Ingrid Oonincx ons behoeden voor kort-door-de-bocht-conclusies. Te veel burgers oordelen en veroordelen als gevolg van een kortzichtige, simplistische kijk op mens en wereld! 

Schot in de roos
'De afrekening' heeft alles: vaart, diepgang, originaliteit en vooral een grote maatschappelijke relevantie! Scholieren, ouders en ogen met of zonder leesbril, verorber en deel dit verhaal! En juryleden van literaire prijzen, vergeet deze scherpe pen niet!

★★★★★

Terugkeer - Michael Berg

 Met de bezem door het Limburgse stof!

'Links van de weg rijst de mergelwand uit de aarde.

Nauwelijks voorstelbaar 

dat de zee hier ooit tegen de rotsen heeft gebeukt.'

Net als zijn hoofdpersoon, rechercheur Alex Nievelsteijn, keert Michael Berg met dit openingsboek van 'De Mergelandmoorden' terug naar zijn geboortegrond in Zuid-Limburg. Dat is niet alleen de streek waar een sappig Nederduits dialect wordt gepraat maar ook de naweeën gevoeld worden van de mijnsluitingen in de jaren '60-'70. Als Alex van Amsterdam naar Heerlen verkast om het lokale cold case team te gaan leiden, komt hij terecht in voormalige mijnwerkerswijken die zich nooit hersteld hebben van het massale verlies aan banen en waar de ondermijnende criminaliteit de hoogste van Nederland is! Een perfecte locatie, dus, voor een detective!  

De hakken in het zand !

Al snel begrijpt de rechercheur dat de relaxte werkomgeving waarnaar hij uitgekeken heeft, niet spoort met de realiteit. Zijn eerste onopgeloste zaak blijkt springlevend te zijn! Ondanks de tegenwerking van een chef die zich als een ambtenaar gedraagt en de constatering dat het onderzoek naar een verdwenen vrouw in eerste instantie op een erg slordige manier gevoerd is, bijt hij zich vast in het dossier. Tegelijkertijd blijkt een zwarte bladzijde uit zijn verleden een levensbedreigende kant te hebben.

De drie dragende personages zullen vast meegenomen worden naar de volgende delen van 'De Mergelandmoorden'. Dit cold case team vormt een aandoenlijk trio: de getroubleerde Alex die allerlei mentale gevechten voert met zijn sociale omgeving, de bijna-digibeet Frings die zijn fotografische geheugen kan inzetten en de administratieve kracht Farida die een aangeboren speurderstalent blijkt te hebben en het digibord met speels gemak bedient. Als de interactie tussen hen wat pittiger kan, zal deel twee (voorjaar '26) nog beter uit de verf komen.

Huiveringwekkend

In 'Terugkeer' maakt Michael Berg gebruik van een uitgebreide tweede plotlijn. Behalve in dit boek, maakt zo'n achterliggend verhaal zelden indruk. Hier bezoek je de ontvoerde Kelly die in eenzame gevangenschap en onder de dreigementen van haar gestoorde kidnapper probeert haar geest enigszins gezond te houden. Op deze bladzijden is de auteur zo suggestief dat zijn woorden je de adem afsnijden. Dat je er emotioneel bijna niet doorheen geraakt, is een groot compliment!

 

Met het oog op het vervolg van deze reeks zou de kwaliteit gebaat zijn met wat meer compactheid en urgentie. Toch kijk je zonder meer uit naar de ervaringen van Alex en zijn eigenzinnige medewerkers. Ook de Limburgse beslotenheid waarin zaakjes onder elkaar en buiten de regels om afgehandeld worden, blijft een intrigerend gegeven. Zelfs de onovertroffen kruimeltjesvlaai mag opnieuw op tafel komen. Alleen de identiteit van Jo Erens als hoofd van de forensische opsporing, zou even gecheckt moeten worden. Was Erens niet de volkszanger die met 'Limburg mie lanjd' het Zuiden een eigen persoonlijkheid gaf?!

★★★1/2

Gevaarlijk spel - Marjolein van der Gaag

Wie durft er op te staan ? 

'Het is beter om de vliegen te vangen 

met stroop dan met azijn.'

Met haar recente succesboek 'Verlaat de gevangenis zonder betalen' heeft Marjolein van der Gaag een in het oog springend visitekaartje afgeleverd! Ze maakte vooral indruk met haar genuanceerde, rake typering van de menselijke psyche. 

Muizenissen

Ook in 'Gevaarlijk spel' worden diverse karakters met zichzelf en hun ethische meetlat geconfronteerd. Het leven van journaliste Maaike is na het overlijden van haar minnaar Paul nog iets gecompliceerder geworden dan voordien. Naast haar prille zwangerschap, houdt de vraag of haar partner wel een natuurlijke dood gestorven is, haar meer bezig dan goed voor haar is. Moet ze haar hand in een wespennest steken om de nagedachtenis van Paul te eren? En mag ze al opnieuw gevoelens koesteren voor een andere man die bovendien banden heeft met de giftige insectenfamilie? 

De dilemma's waarvoor de getuigen staan die haar research op gang moeten trekken, zijn daarentegen van een andere orde. Zij moeten kiezen tussen de morele stem van hun geweten en de angst om te sterven. Doe je aangifte bij de politie? Werk je mee aan een opzienbarend stuk in een krant? Probeer je op je werk aan een dossier te geraken dat niet voor je ogen bestemd is? Of steek je je kop in het zand? Voor een gedreven onderzoeksjournaliste is dat laatste geen optie! Maaike voert beleefd maar doortastend de druk op!

Op de weegschaal

Op romantechnisch vlak is er op de bladzijden van dit boek geen minpunt te vinden. Het plot heeft een heldere, logische en compacte structuur. De personages voelen vertrouwd aan. 'Gevaarlijk spel' is een psychologische roman waarin het aanwezige spanningsveld niet alles overheersend is. Nagelbijtende lezers die hopen op een serie twists and turns zullen geen voorkeursbehandeling krijgen. Je kunt niet alle literaire wegen tegelijk bewandelen en elke potentiële boekenliefhebber pleasen!

Met haar nieuwste werkstuk heeft Marjolein van der Gaag een prima prestatie geleverd die veel genietbare leesuurtjes oplevert. Toch moet er gezegd worden dat dit verhaal in vergelijking met 'Verlaat de gevangenis...' minder origineel is en daardoor ook een beperktere maatschappelijke relevantie heeft. Bovendien is de thematiek van 'Gevaarlijk spel' - corruptie van invloedrijke burgers - algemener dan de invalshoek van het voor de Hebban Thrillerprijs 2025 genomineerde boek. Een inzoemend perspectief, zoals de toeslagenaffaire, zorgt voor meer eigenheid en frisheid. Het tilt een verhaal naar een hoger niveau! 

Laksheid of lef

Van deze laatste thriller onthoud je vooral dat het loslaten van egocentrisme een moeilijk te bewandelen pad is voor de mens. Durven stil te staan bij een confronterende keuze kan wel het begin zijn een van moedige beslissing!

★★★1/2

Blauwe tranen - Vera van Beers

Zoekplaatje: zes tinten blauw ! 

'Ik had gedacht om op Curaçao minder gefrustreerd te leven 

maar het lijkt wel of er niets veranderd is.'

Stel dat je zin hebt in een evasieve zomerthriller die toch enig vlees op de botten heeft. Dan zou je 'Blauwe tranen' een kans kunnen geven. In het gezelschap van misdaadjournaliste Iris verblijf je een weekje op Curaçao. Bij gelegenheid krijg je een mojito geserveerd en mag je de goudgele zandkorrels onder je voeten voelen, maar het wordt vooral een avontuurlijke, om niet te zeggen... een risicovolle vakantie! 

Gewaagde nieuwsgierigheid

Als de ambitieuze Iris bij gebrek aan misdaadonderwerpen op het kleine eiland naar de veel minder toonaangevende krantenrubriek 'Sport en Entertainment' verwezen wordt, is haar beroepseer gekrenkt. Met de komst van de immens populaire R&B-groep 'Blue sisters', keren onverwachts haar kansen. Wanneer hun roadie vermist wordt, ruikt de schrijvende speurneus een doofpotoperatie en gaat op zoek naar een zaak die haar verloren status kan rechtzetten. Hoewel ze zich in tal van journalistieke bochten wringt, laat de waarheid zich lange tijd niet kennen terwijl het gevaar steeds dichterbij komt. 

Troefkaarten

Vera van Beers tekent de krabbenmand van de geschreven pers op een overtuigende, emoties oproepende manier. Voeg daarbij de strijdbaarheid van Iris en de band tussen lezer en hoofdpersonage kan niet meer stuk. De temperamentvolle journaliste lijkt zelfs sterk genoeg om een serie te dragen!

Deze neerlandica heeft veel in de vingers: de urgentie waarmee je een verhaal moet vertellen, de onafgebroken reuring die een thriller tot leven wekt en in leven houdt, personages die elkaar in de weg zitten, verstoorde verhoudingen in de privésfeer, rookgordijnen en het strooien met verrassingen. Ook het moment van de ontknoping pakt je helemaal in! Dankzij een makeover van een aantal plotelementen ontstaat er een nieuwe werkelijkheid die je ziel raakt. 

Wat is en wat kan

Ondanks de enigszins misleidende titels van boek en recensie is dit geen feel good boek. Achter de kleur blauw schuilen grauwe werelden van bendes, intimidatie, geweld en misbruik van vertrouwen. Hoewel het ervan afhangt welk publiek Vera van Beers beoogt, lijkt zij in staat te zijn om wat diepgang en originaliteit betreft, snel op gelijke voet te komen met collega's als Marit Vanström, Bregje Rebergen, Willow Rose, Catherine Cooper, Jo Spain ('Niet meer terug')...! 

★★★1/2