Mythen sterven niet !
'Albert hield zijn legertje in de loopgraven
waar het leven smerig en onmenselijk was,
maar er was dus nog leven.'
De dodelijke val van rotsklimmer koning Albert I (1934) is zoals de titel van dit boek het zegt 'een mysterie'. Toch is het ook een controversieel onderwerp waarover, bijna een eeuw later, nog allerlei stemmen hun licht laten schijnen. Was het een aanslag of heeft de afbrokkelende rots in Marche-les-Dames het ongeval veroorzaakt?
Vijandige buren
Complottheorieën over Duitse inmenging of Frans wantrouwen tegenover een vorst die tijdens WO I niet als een mak schaap achter de oorlogstactiek van de zuiderburen liep, zouden moordmotieven kunnen zijn. Bovendien waren gewelddadige, rechts- en linksextremisten in dit laatste land zeer actief.
Aan Belgische kant speelde de kwestie van het Franco-Belgisch Militair Akkoord dat beide landen sinds 1920 verbond. Vooral voor de Vlamingen stond het pact gelijk aan 'het inmuren van België in het Franse bastion'. Anderzijds probeerde ook Duitsland via propaganda en financiering van de Vlaams-nationalistische pers het touw in de richting van de Rijn te trekken. De prioriteit van koning-soldaat Albert I lag trouwens bij de stabiliteit van zijn land, geen eenvoudige opdracht als je tussen twee grootmachten gesandwicht wordt. Maar wie ook een hand had in de eventuele moordaanslag, nooit zou een burger van naam en faam zelf de trekker overhalen. Daarvoor had je goed betaalde hulpjes die niet om vuile karweitjes verlegen zaten. Wellicht kon je die wel in het explosieve Parijs vinden...
Het plot
Wanneer oorlogsveteraan en detective Romain Goethals van de Staatsveiligheid de opdracht krijgt om het mysterie uit te zoeken, hoeft hij niet naar zijn motivatie te zoeken. Net zoals voor de andere loopgravensoldaten van de IJzer, is de koning zijn held. Albert bracht veel tijd door bij zijn mannen en was geen voorstander van de vleesmolenstrategie van de Fransen.
Uit het onderzoek dat de speurder tot bij de Naamse onderzoeksrechter Charles Philippart, Waalse getuigen en een deskundige alpinist brengt, blijkt dat de officiële enquête barst van de blunders, lacunes, tegenstrijdigheden, onbekwaamheid... of luiheid. Er was bovendien geen officiële overlijdensakte, noch werd het initiatief genomen voor een reconstructie van de mogelijke misdaad. Moest de magistraat misschien buigen voor intimidatie uit politieke hoek? Als het spoor naar Parijs wijst, is Goethals zijn leven niet meer zeker en wordt het steeds duidelijker dat zijn opdrachtgevers hun handen niet voor hem in het vuur zullen steken.
Aan elkaar geklonken
Als dit geen roman was, zou de lezer niet kunnen ontsnappen aan een wrang einde. Gelukkig kon de auteur een vriendschap van de hoogste loyaliteit uit zijn schrijvershoed toveren... de onwrikbare verbondenheid van zij die in de Dodengang vochten, de vooruitgeschoven post van de Belgische verdediging die bitter weinig overlevingskansen bood.
Net zoals in het andere werk van Johan Op de Beeck word je in 'Het mysterie van Albert I' meegesleept door zijn veelzijdige taal, suggestieve kracht en immense verbeelding! Bij hem lees je ook altijd om te leren. Daar zorgt zijn uitpuilende rugzak met weetjes, verbanden en inzichten voor. Jammer genoeg moeten schrijver en lezer het deze keer stellen met enkele ontbrekende puzzelstukjes. Die missende schakels komen helemaal op het conto van de officiële versie van de feiten die tientallen fouten en ongerijmdheden bevat.
Onopgelost raadsel
'Het mysterie van Albert I' is en blijft een roman', benadrukt de auteur. 'Maar uit de lucht gegrepen is mijn verhaal evenmin.'
Toch heeft dit boek deze poging tot bescheidenheid niet nodig. Het 'openbare aanklagersduo' Goethals-Op de Beeck laat in een gedetailleerd en gefundeerd betoog geen spaander heel van het ambtelijke prutswerk!
Helaas kunnen de heren niet bij een beëdigde rechter terecht om hun gram te halen. En zo blijft het vermoeden hangen en het antwoord op de kernvraag knagen! Jammer dat we Albert niet meer kunnen vragen waarom hij zijn klimbril niet droeg...
★★★★★